วิดีโอสัมภาษณ์หลวงพ่ออั้น เจ้าอาวาสวัดห้วยเขน (YouTube, 2553)
บันทึกวิดีโอการสัมภาษณ์หลวงพ่ออั้นโดยตรง ท่านเล่าเรื่องพระครูล้อมนิมนต์หลวงพ่อเงิน การสร้างพระจำหน่ายองค์ละบาท ปีสร้างโบสถ์ 2456 วิสุงคามสีมา 2460 ตัดลูกนิมิต 2461 ความเป็นหลานพระครูล้อม และเหตุการณ์กรุถูกเจาะ
วิดีโอชื่อ “หลวงพ่อเงิน วัดห้วยเขน” อัปโหลดโดยบัญชี ioumy7 (ผู้เดียวกับ “IoumyEak” ผู้บันทึกประวัติในกระทู้ปี 2553) เป็นการสัมภาษณ์หลวงพ่ออั้นที่กุฏิ ผู้สัมภาษณ์ถามเป็นข้อ ๆ และหลวงพ่ออั้นตอบด้วยตนเอง จึงเป็นบันทึกเสียงของผู้เล่าโดยตรง ไม่ผ่านการเรียบเรียงของผู้อื่น
สาระสำคัญที่ได้ยินจากวิดีโอ (ถอดจากคำบรรยายอัตโนมัติของ YouTube ซึ่งมีคำผิดมาก ผู้จัดทำเรียบเรียงเฉพาะประโยคที่ฟังความได้ชัด และควรฟังต้นฉบับประกอบ)
- พระครูล้อมไปหาหลวงพ่อเงินเพื่อสร้างโบสถ์ ท่านรับปากเป็นองค์อุปถัมภ์ และสร้างพระให้ ทั้งพระคะแนน รูปหล่อลอยองค์ “ขนาดหนักบาท หนัก 5 สลึง” เหรียญจอบเล็ก จอบใหญ่ เหรียญรูปไข่ และ “ภาพถ่ายหลวงพ่อ” จำหน่ายราคาองค์ละ 1 บาท ทุกอย่างเอาปัจจัยไปสร้างโบสถ์
- หลวงพ่อเงินผสมผงด้วยมือท่านเองที่วัดบางคลาน พระลูกวัดช่วยกดพิมพ์ เสร็จแล้วปลุกเสก แล้วบรรทุกหลังช้างมาให้จำหน่ายที่วัดห้วยเขน
- เรื่องเด็กถูกสุนัขกัดไม่เข้า แล้วไปเล่าให้หลวงพ่อเงินฟัง ท่านหัวเราะ
- “โบสถ์หลังนี้เริ่มสร้าง พ.ศ. 2456 ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมา 2460 ตัดลูกนิมิต 2461” — หลวงพ่ออั้นกล่าวปีทั้งสามด้วยตนเอง
- พระครูล้อมเป็นเจ้าอาวาสองค์แรก ต่อมาเป็นพระครูและเจ้าคณะอำเภอบางมูลนากองค์แรก ชื่อเต็ม พระครูพิทักษ์ศีลคุณ (ล้อม โลหะทัศน์) หลวงพ่ออั้นเป็นเจ้าอาวาสองค์ที่ 9
- ความสัมพันธ์: พระครูล้อมเป็นพี่ชายของโยมยาย (โยมยายเป็นน้องสาวพระครูล้อม) จึงเป็นลุงของโยมแม่ของหลวงพ่ออั้น โยมตาเป็นหมอแผนโบราณ (หมอเป่า/หมอน้ำมนต์)
- ผู้ช่วยพระครูล้อมเดินจำหน่ายพระ: ทายกสังวาลย์ ผู้ใหญ่โต๊ะ ทายกแดง มั่นกำเนิด “เป็นคนห้วยเขนหมด” เสียชีวิตหมดแล้ว
- มี “หลวงพ่อดำ วัดท่าทอง” ซึ่งสมัยเป็นเด็กได้มากับช้างด้วย ภายหลังมีคนเอาพระไปให้ท่านดู ท่านบอกว่าใช่ของวัดห้วยเขน และขอเช่าพระคะแนนไว้ (ประโยคนี้ฟังได้ไม่ครบ)
- คราวโจรเจาะแท่นพระประธาน ไม่พบรูปหล่อ พบแต่พระคะแนน บนแท่นมีพระแก้บน 2 องค์ (เนื้อตะกั่วบุเงิน/บุทอง) และรูปหล่อลอยองค์ “วัดห้วยเขน ขนาด 5 สลึง” อยู่ในกรุเพียงองค์เดียว ปัจจุบันพระในกรุให้บูชาหมดแล้ว
- ท้ายวิดีโอ หลวงพ่ออั้นหยิบเหรียญหลวงพ่อเงินให้ดูด้านหน้า-หลัง และบอกว่า “ออกพร้อมกับพระกรุวัดห้วยเขน”
คำถอดเสียงฉบับเรียบเรียง
เรียบเรียงจากคำบรรยายเสียงอัตโนมัติ แบ่งผู้พูดตามบริบท ไม่ใช่การตรวจฟังยืนยันทุกคำ ส่วนที่ฟังไม่ชัดใส่วงเล็บเหลี่ยมไว้
ช่วงที่ 1 — การขอให้หลวงพ่อเงินช่วยสร้างโบสถ์
หลวงพ่ออั้น: “ตามที่โยมเล่าให้ฟังก็ว่า พระครูล้อมไปหาหลวงพ่อ เพื่อจะสร้างโบสถ์ ท่านก็รับปากช่วยเป็นประธานอุปถัมภ์ แล้วก็สร้างพระให้ เป็นรูปหล่อ ลอยองค์ ขนาดหนักบาท หนักห้าสลึง เหรียญจอบเล็ก จอบใหญ่ เหรียญรูปไข่ แล้วก็มีภาพถ่ายหลวงพ่อ [คำเกี่ยวกับชนิดภาพฟังไม่ชัด] ราคาหนึ่งบาท บอกว่าสร้างโบสถ์ เพื่อเป็นปัจจัยสร้างโบสถ์ หนึ่งบาท จำหน่ายสร้างโบสถ์”
ช่วงที่ 2 — การสร้างพระและการเดินทางด้วยช้าง
หลวงพ่ออั้น: “ตอนที่สร้างเนี่ย โยมเล่าให้ฟังว่า หลวงพ่อเงินท่านผสมผงกับมือท่านเองเลย ที่วัดบางคลาน แล้วก็พระลูกวัดช่วยกันกดพิมพ์ แล้วก็มาเสร็จ พุทธาภิเษกเสร็จแล้ว อะไรแล้ว ท่านก็เอาขึ้น [ข้อความฟังไม่ชัด] ขึ้นหลังช้างมาให้ จำหน่ายสร้างโบสถ์ จำหน่ายองค์ละบาท ตั้งแต่สมัยก่อนนี่ ทำบุญบาทหนึ่งก็ได้องค์ รูปหล่อก็เหมือนกัน ราคาเดียวกันหมด กระดาษรูปภาพ [ข้อความฟังไม่ชัด] บาทเดียวทั้งนั้นเลย แล้วก็เอามาสร้างโบสถ์”
จากนั้นหลวงพ่ออั้นเล่าว่า มีผู้ได้พระไปคล้องคอลูก แล้วเกิดเรื่องสุนัขกัดไม่เข้า จึงนำเรื่องไปเล่าให้หลวงพ่อเงินฟัง หลวงพ่อเงินหัวเราะ และมีการกล่าวถึงการขึ้นช้างมาด้วย
ช่วงที่ 3 — ปีสร้างโบสถ์และประวัติพระครูล้อม
ผู้สัมภาษณ์: “หลวงพ่อครับ โบสถ์วัดห้วยเขนนี้สร้างสมัยพระครูล้อมใช่ไหมครับ”
หลวงพ่ออั้น: “สร้างสมัยพระครูล้อม พ.ศ. 2456 เริ่มสร้าง เริ่มสร้างโบสถ์แล้ว”
หลังจากนั้นมีการกล่าวถึงปีที่ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมา แต่เสียงถอดได้ไม่ชัดเจนพอที่จะยืนยันปี
ผู้สัมภาษณ์: “พระครูล้อมท่านเป็นเจ้าอาวาสองค์แรกของวัดห้วยเขนใช่ไหมครับ”
หลวงพ่ออั้น: “พระครูล้อมเป็นเจ้าอาวาสองค์แรก”
ผู้สัมภาษณ์: “แล้วหลวงพ่ออั้นเป็นเจ้าอาวาสองค์ที่เก้าใช่ไหมครับ”
หลวงพ่ออั้น: “องค์ที่เก้า”
ผู้สัมภาษณ์: “แล้วท่านมีความสัมพันธ์อะไรกับพระครูล้อมครับ”
หลวงพ่ออั้น: “พระครูล้อมนี่เป็นพี่ชายโยมยาย โยมยายเป็นน้องสาวของพระครูล้อม”
จากนั้นมีการกล่าวถึงพระครูล้อมว่าเป็นเจ้าคณะอำเภอบางมูลนากองค์แรก และกล่าวถึงสมณศักดิ์และชื่อสกุล แต่การถอดเสียงส่วนนี้ยังมีคำคลาดเคลื่อน
ช่วงที่ 4 — บุคคลที่ช่วยจำหน่ายพระ
ผู้สัมภาษณ์: “แล้วคนที่ช่วยหลวงพ่อเงิน ช่วยพระครูล้อมจำหน่ายพระเป็นใครบ้างครับ”
หลวงพ่ออั้น: “มีพวกทายกทั้งวัดที่ว่าเนี่ย [ชื่อบุคคลฟังไม่ชัด] ตามพระครูล้อมไปเนี่ย แล้วก็ [ชื่อบุคคลฟังไม่ชัด] ทายกแดง [ฟังไม่ชัด] เป็นคนช่วยกันหมด”
จากนั้นมีการกล่าวถึงลูกวัด บุคคลที่เกี่ยวข้องกับวัดท่าทอง และผู้ที่อยู่ในเหตุการณ์สมัยนั้น แต่หลายชื่อฟังไม่ชัดเจน
ช่วงที่ 5 — พระเครื่องที่พบจากการบูรณะ
ในช่วงท้ายมีการสนทนาเกี่ยวกับการเจาะหรือเปิดบริเวณที่เกี่ยวข้องกับพระเครื่องระหว่างการบูรณะ
หลวงพ่ออั้น: “ไอ้การที่เจาะ ที่เขาบูรณะเจาะ … มันไม่พบรูปหล่อ พบแต่คะแนน”
ต่อมามีการกล่าวถึงพระเงิน พระทอง และรูปหล่อลอยองค์
ผู้สัมภาษณ์: “มีทองคำแท้องค์หนึ่ง?”
หลวงพ่ออั้น: “[คำตอบฟังไม่ชัด]”
หลวงพ่ออั้น: “แล้วก็มีนี่ เขาเรียกรูปหล่อลอยองค์ มีอยู่อันเดียว”
ผู้สัมภาษณ์: “รูปหล่อลอยองค์เป็นวัดห้วยเขนนี่ครับ”
หลวงพ่ออั้น: “เป็นวัดห้วยเขน … ห้าสลึงนี่นะ”
ผู้สัมภาษณ์: “เขาอยู่ในกรุด้วยใช่ไหมครับ”
หลวงพ่ออั้น: “มีองค์เดียวครับ”
ความสำคัญ: เป็นหลักฐานชั้นต้นของ “คำบอกเล่าของวัด” ยืนยันว่าข้อความที่ IoumyEak และ “ลงรักปิดทอง” บันทึกไว้ ตรงกับคำพูดของหลวงพ่ออั้นจริง และให้ปีวิสุงคามสีมา 2460 / ตัดลูกนิมิต 2461 จากปากผู้เล่าเอง (สอดคล้องกับหน้าหนังสือ สผ.)
ข้อจำกัด: เป็นคำบอกเล่าชั้นที่ 2 เช่นเดิม (หลวงพ่ออั้นฟังมาจากผู้ร่วมสมัย) คำบรรยายอัตโนมัติมีความคลาดเคลื่อนสูง ชื่อ “หลวงพ่อดำ วัดท่าทอง” และรายละเอียดบางช่วงต้องฟังจากต้นฉบับเพื่อยืนยัน